O peche de catro escolas unitarias en Boiro, Mesía, Taboadela e Portas volve poñer sobre a mesa o problema do despoboamento e a perda progresiva de servizos públicos no rural galego. Ante esta situación, UCIN Galicia reclama á Xunta un Plan Integral de Recuperación do Rural con medidas concretas, financiamento suficiente e unha planificación a longo prazo.
A formación considera que a resposta ao descenso demográfico non pode limitarse ao peche de centros educativos por falta de alumnado, senón que debe abordar as causas que provocan que moitas familias e persoas mozas abandonen os pequenos núcleos de poboación. Para UCIN Galicia, cada escola, centro de saúde, servizo de transporte ou pequeno comercio que desaparece reduce o atractivo do rural para vivir, traballar e formar unha familia.
Educación como servizo esencial
UCIN Galicia defende o mantemento da educación de proximidade e considera necesario estudar fórmulas flexibles para garantir a continuidade das escolas unitarias, sempre que exista alumnado e posibilidades de futuro. A formación entende que unha escola non é simplemente un edificio con aulas, senón tamén un elemento fundamental para manter viva unha parroquia e favorecer o asentamento de novas familias.
Sanidade e servizos de proximidade
O plan proposto por UCIN Galicia inclúe o reforzo da atención primaria e dos centros de saúde rurais, así como dos servizos de enfermaría, atención domiciliaria e dependencia. Especial atención merecen, segundo a formación, as persoas maiores que viven soas ou en zonas afastadas dos grandes núcleos urbanos.
Transporte, vivenda e emprego
UCIN Galicia reclama unha rede de transporte público rural eficaz, adaptada aos horarios e necesidades reais da poboación, que permita acceder aos servizos sanitarios, educativos e administrativos. No ámbito da vivenda, aposta por mobilizar inmobles baleiros e patrimonio público para facilitar o asentamento de familias mozas, autónomos e profesionais.
A formación considera, ademais, imprescindible crear as condicións necesarias para xerar emprego e actividade económica, apoiando os autónomos, o comercio local, as pequenas empresas e os sectores produtivos vinculados ao territorio.
Máis seguridade, conectividade e servizos
Entre as prioridades de UCIN Galicia figura o reforzo dos servizos de emerxencias, prevención de incendios e seguridade, especialmente nos concellos e parroquias máis afastados. A formación reclama tamén garantir a conectividade dixital de todo o territorio como ferramenta imprescindible para favorecer o teletraballo, o emprendemento e a chegada de novas actividades económicas.
«Non podemos pedir á xente que viva no rural mentres lle retiramos os servizos»
O coordinador de UCIN Galicia, José Luis Calo, considera que Galicia necesita «un cambio profundo na maneira de afrontar o problema demográfico».
«Non podemos pedir ás familias que permanezan no rural mentres lles imos retirando os servizos que necesitan para vivir nel. Se queremos que o rural teña futuro, temos que garantir primeiro que teña presente», sinala Calo, quen defende que a loita contra o despoboamento debe converterse nunha política transversal na que participen todas as áreas da Administración, evitando que quede reducida a axudas puntuais ou campañas.
«Non se trata simplemente de manter edificios abertos. Trátase de crear as condicións necesarias para que unha persoa poida nacer, estudar, traballar, emprender, formar unha familia e envellecer no seu propio territorio», engade.
«Recuperar o rural é recuperar Galicia»
UCIN Galicia considera que a recuperación do rural debe ser unha das grandes prioridades políticas dos próximos anos e reclama á Xunta un calendario de actuacións concreto, financiamento estable e unha avaliación periódica dos resultados.
A formación aposta por un modelo no que educación, sanidade, transporte, vivenda, emprego, seguridade, conectividade e servizos sociais funcionen como unha rede integrada, evitando que a desaparición dun servizo provoque progresivamente a perda dos demais.
«Non queremos un rural convertido nun territorio de segunda. Queremos un rural vivo, con oportunidades, servizos e futuro», conclúe José Luis Calo, destacando que manter os servizos públicos é a forma máis eficaz de loitar contra o despoboamento: «Porque, en definitiva, recuperar o rural é recuperar Galicia».
